Płyty żeliwne

Płyta grillowa daje więcej niż sam ruszt

Płyta żeliwna do grilla działa jak magazyn ciepła. Po nagrzaniu nie reaguje gwałtownie na każdy spadek temperatury, dlatego łatwiej utrzymać równy stopień wysmażenia i przygotować kilka porcji pod rząd.

Ruszt zapewnia bezpośredni kontakt z ogniem, a płyta do smażenia osłania składniki i pomaga zatrzymać soki. W wielu grillach taka blacha żeliwna zastępuje jeden segment rusztu, a przy większej powierzchni grillowania może zająć znaczną część komory lub, w szerszych korpusach, zastąpić ruszt na całej strefie roboczej.

Czym płyta różni się od rusztu w praktyce?

Gładka płyta żeliwna lepiej radzi sobie z drobnymi i delikatnymi składnikami. Cebula, grzyby, ryby, szparagi czy krewetki nie wpadają przez szczeliny, a tłuszcz i marynata nie skapują od razu na palniki lub węgiel. Mięso nadal nabiera smaku grilla, ale samo smażenie przypomina pracę na ciężkiej patelni żeliwnej.

Na żeliwnej płycie najlepiej wychodzą:

• steki i burgery, które potrzebują mocnego, równego kontaktu z gorącą powierzchnią
• warzywa i grzyby, które łatwo przesuwać i obracać bez utraty soków
• ryby i owoce morza, które wymagają stabilnej temperatury i mniejszego przywierania
• dodatki śniadaniowe lub wegetariańskie, które na ruszcie byłyby trudniejsze do kontrolowania

Jeżeli grill ma pełnić rolę ogrodowej kuchni, płyta do grilla pozwala na szerszy zakres zastosowań niż klasyczny ruszt.

Gładka, ryflowana czy dwustronna?

Rodzaj powierzchni zmienia sposób grillowania bardziej niż sama nazwa akcesorium. Gładka płyta grillowa rozprowadza ciepło po całej powierzchni, ryflowana odprowadza część tłuszczu w rowki, a dwustronna pozwala przełączać się między tymi dwoma trybami.

Powłoka z emalii porcelanowej dodatkowo ogranicza przywieranie, ułatwia czyszczenie i poprawia odporność na korozję. W praktyce właśnie tutaj najłatwiej dopasować płytę do rodzaju grilla i stylu gotowania.

Która powierzchnia lepiej pracuje w grillu gazowym?

W grillu gazowym najczęściej najlepiej sprawdza się płyta do grilla gazowego ze stroną gładką. Źródło ciepła jest tu przewidywalne, a gładka płyta żeliwna rozprowadza je bez bezpośredniego kontaktu produktu z płomieniem. Taki układ sprawdza się przy burgerach, boczku, rybach i warzywach, zwłaszcza gdy liczy się pełna powierzchnia smażenia.

Która powierzchnia lepiej sprawdza się nad węglem?

W grillu węglowym częściej sprawdza się płyta żeliwna do grilla z rowkami. Ryflowanie odprowadza tłuszcz, ogranicza jego spływanie na żar i zmniejsza ryzyko nadmiernego dymu oraz gorzkich przypaleń. Masywna konstrukcja długo utrzymuje temperaturę, więc grill węglowy nie wymaga tak częstego dokładania opału przy dłuższym smażeniu.

Jak dobrać płytę do grilla i sposobu gotowania?

Dopasowanie wymiaru ma równie duże znaczenie jak materiał. Z praktyki wiemy, że płyta żeliwna sprawdzi się słabo, jeżeli opiera się tylko częściowo na wspornikach rusztu albo zostawia zbyt duży luz przy krawędziach.

Przy doborze patrzymy najpierw na komorę grillowania, a dopiero potem na opis producenta. Innej konstrukcji wymaga płyta do grilla gazowego, a innej płyta żeliwna na ognisko lub okrągła forma do misy paleniskowej; poza grillem spotyka się też rozwiązania, takie jak płyta żeliwna do kuchni węglowej czy płyta kuchenna żeliwna.

Uniwersalna czy dopasowana do konkretnego modelu?

Uniwersalna płyta do grilla sprawdza się wtedy, gdy szerokość, długość i punkty podparcia rzeczywiście odpowiadają rusztowi. Wersja dopasowana na wymiar danego modelu daje stabilniejsze oparcie, lepszy obieg ciepła i mniejsze ryzyko przesuwania się podczas pracy. Jeżeli planują Państwo wymienić tylko jeden segment, dokładność dopasowania zwykle daje lepszy efekt niż większa powierzchnia.

W paleniskach ogrodowych dobrze sprawdza się też płyta żeliwna okrągła. Taka płyta żeliwna na ognisko pozwala smażyć po obwodzie misy, a środek zostawić jako strefę ognia. Gdy potrzebny jest rant i większa kontrola nad tłuszczem, przydaje się taca żeliwna do grilla lub wariant współpracujący z tacką ociekową na tłuszcz.

Na co patrzeć w wymiarach, grubości i powłoce?

Specyfikacja płyty powinna jasno pokazywać wymiary, masę i sposób odprowadzania tłuszczu, bo sam opis żeliwa nie wystarcza. Właśnie te dane decydują o tym, czy płyta będzie wygodna w codziennym użyciu.

Przy ocenie znaczenie mają:

• wymiary robocze i kształt, które decydują o stabilnym oparciu płyty na ruszcie
• grubość płyty grillowej podana w mm, która wpływa na zdolność żeliwa do kumulowania ciepła
• rodzaj powierzchni, czyli układ gładki, ryflowany albo dwustronny
• powłoka z emalii porcelanowej, która ułatwia czyszczenie i ogranicza korozję
• krawędzie, otwory odpływowe lub strefa ocieku, które porządkują pracę z tłuszczem
• certyfikaty jakości i bezpieczeństwa produktu, które ułatwiają ocenę standardu wykonania

Opis płyty żeliwnej do grilla powinien uwzględniać te parametry. W części rozwiązań odporność termiczna dochodzi do około 600 °C, ale sama liczba ma sens dopiero wtedy, gdy idzie w parze z właściwym dopasowaniem do urządzenia.

Jak dbać o żeliwo, żeby pracowało latami?

Płyta żeliwna zachowuje trwałość, jeżeli po każdym grillowaniu zostanie umyta, dokładnie osuszona i okresowo zabezpieczona cienką warstwą oleju roślinnego. Żeliwo dobrze znosi bardzo wysoką temperaturę, ale wilgoć pozostawiona po myciu sprzyja korozji.

Regularna pielęgnacja ma znaczenie zarówno przy modelach prostokątnych, jak i wtedy, gdy używają Państwo okrągłej płyty do smażenia. Czysta powierzchnia dłużej zachowuje właściwości nieprzywierające i nie przejmuje zapachów z mięsa, warzyw ani dań wegetariańskich.

Czyszczenie, suszenie i olejowanie po grillowaniu

Płytę grillową najlepiej czyścić zaraz po użyciu, gdy resztki nie zdążyły stwardnieć. Po myciu płyta powinna być całkowicie sucha, a w przypadku surowego żeliwa dobrze sprawdza się cienkie olejowanie przed odłożeniem. Modele emaliowane są mniej wymagające w codziennym użytkowaniu, ale również nie powinny być przechowywane mokre.

Jeżeli płyta ma służyć jako stały element wyposażenia, konserwacja nie jest dodatkiem, tylko częścią normalnego użytkowania. Właśnie wtedy najlepiej widać przewagę żeliwa, bo przez wiele sezonów zachowuje stabilne parametry, dla których wybiera się je zamiast zwykłego rusztu.